اظهارنامه مالیاتی چیست ؟ تهیه و تکمیل اظهارنامه مالیاتی و تحریر دفاتر قانونی

اظهارنامه مالیاتی چیست

اظهارنامه مالیاتی چیست ؟ امور مالی و مالیاتی یکی از اجزای مهم و حساس در شرکت ها و بنگاههای اقتصادی بوده و نیازمند توجه و دقت نظر فراوان است . انجام امور مربوط به پرداخت مالیات ها و تنظیم اسناد مربوط به انها و اجرای کلیه مصوبات قانونی در این خصوص باید به افراد خبره و متبحر سپرده شود .

گاهی عدم اجرای حتی یک بند از این مقررات می تواند شرکت را مشمول جریمه های سنگین و مشکلات قانونی فراوانی نماید . قبل از پرداخت مالیات باید یکسری از مقدمات قانونی آن به درستی انجام شود تا اسناد مالیاتی مورد قبول بازرسین قرار بگیرد .

تهیه و تکمیل اظهارنامه مالیاتی

روش اول پرداخت مالیات

پرداخت مالیات در ایران می تواند به دو شیوه صورت گیرد . صاحبان مشاغل می توانند با تنظیم اظهارنامه مالیاتی میزان سود وزیان سالانه خود را مشخص کرده و بر اساس میزان سودی که در اظهارنامه مشخص می کنند برای آنها مالیات تعیین میشود .

روش دوم پرداخت مالیات

روش دیگر تعیین مالیات به شیوه علی الراس است در این حالت بنا به هر دلیلی مودیان اظهارنامه مالیاتی را تنظیم نکرده یا اینکه اظهارنامه آنها توسط سازمان مربوطه پذیرفته نمیشود در این صورت بازرسان راسا اقدام به بررسی اسناد و مدارک مالی شرکت ها کرده و میزان سود و زیان سالانه را تعیین و بر اساس آن مالیات مشخص می کنند .

در واقع به نفع مودیان است که با تهیه اظهارنامه مالیاتی و ارائه دقیق چزییات عملیات ها و مرودات مالی خود خودشان در تعیین میزان مالیات نقش داشته باشند . در اکثر مواقع وقتی مالیات به صورت علی الراس تعیین میشود به نفع مودیان نخواهد بود و اغلب باید مالیات بیشتری بپردازند . افرادی که در شرکت و بنگاههای اقتصادی موظف به تنظیم و تکمیل اظهارنامه مالیاتی میشوند باید در این خصوص مهارت داشته و تمام الزامات را رعایت کنند.

تاریخ اظهارنامه مالیاتی | اظهارنامه مالیاتی چه زمانی باید تکمیل و ارسال گردد ؟

تکمیل اظهارنامه مالیاتی باید بر اساس سال مالیاتی انجام شود در قانون مالیاتهای مستقیم تعریف آن به روشنی بیان شده است . ( تعریف سال مالیاتی ) سال مالیاتی از فروردین ماه هر سال شروع شده و در اسفند ماه به پایان میرسد .

اما این موضوع در مورد اشخاص حقوقی متفاوت است . گاهی در اساس نامه اشخاص حقوقی سال مالی شرکت با سال مالیاتی منطبق نبوده و با هم متفاوت هستند در این موارد سال مالی شرکت به جای سال مالیاتی مبنای محاسبه مالیات و ارائه اظهارنامه مالیاتی قرار میگرید بدین صورت که اشخاص حقوقی که سال مالی آنها با سال مالیاتی منطبق نیست می توانند ظرف مدت چهار ماه از پایان سال مالی خود اقدام به تکمیل و ارائه اظهارنامه مالیاتی و ارائه ان به سازمان امور مالیاتی نمایند.

این اشخاص باید کلیه حسابهای سود و زیان و دفاتر قانونی و اظهارنامه مالیاتی خود را در این مدت تعیین شده ارائه کرده تا مشمول جریمه و مالیات علی الراس نگردند .

حتما بخوانید : مالیات حقوق دستمزد چیست و چگونه محاسبه می شود ؟

اظهارنامه مالیاتی شامل چه کسانی میشود؟

چه افرادی موظف هستند اظهارنامه مالیاتی را تکمیل و ارائه کنند ؟

همه افراد دارای کسب و کار و صاحبان مشاغل و بنگاههای اقتصادی موظف هستند که در سال مالیاتی اقدام به تهیه و تنظیم اظهارنامه مالیاتی نموده و ان را ارسال نمایند . اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغلی هم که دارای شماره ثبت شرکت می باشند باید ترازنامه و حساب سود وزیان خود را تهیه نموده و بر اساس سال مالیاتی و یا سال مالی ذکر شده در اساس نامه شرکت به سازمان مربوطه ارسال کنند.

مشمولین اظهارنامه مالیاتی

ارسال به موقع و دقیق اسناد علاوه بر اینکه از علی الراس شدن فرد یا شرکت جلوگیری می کند می تواند برخی معافیت ها و تخفیف های مالیاتی هم برای شخص یا شرکت به همراه داشته باشد .

چه مدارکی برای ارسال اظهارنامه مالیاتی باید آماده کنیم ؟

  • اشخاص حقوقی و اشخاص حقیقی گروه اول باید ترازنامه مالی خود را ارسال نمایند .اشخاص حقیقی گروه اول به افرادی اطلاق میشود که مجموع فروش کالا و خدمات انها در سال قبل بیش از سی میلیارد ریال باشد و یا اینکه ده برابر درآمد مشمول مالیات قطعی شده پیش از کسر معافیت آنها بیش از سی میلیارد ریال باشد. این دو گروه افراد اشخاص حقیقی گروه اول بوده و باید اظهارنامه مالیاتی تهیه و تنظیم و ارائه نمایند . به جز موارد ذکر شده در بالا کلیه افراد دارای کارت بازرگانی و وارد کنندگان و صادر کنندگان ، صاحبان موسسات تولیدی و معادن ، دارندگان هتل های سه ستاره و بالاتر ، صاحبان کلینیک های درمانی و بیمارستان ، صرافی ها و فروشگاههای زنجیره ای هم جزو اشخاص حقیقی گروه اول بوده و باید دفاتر قانونی و اظهارنامه مالیاتی برای کسب کار خود داشته باشند و در زمان های مقرر آنها را ارائه نمایند .
  • کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی نامبرده در بند اول باید صورت سود و زیان خود را هم به همراه اظهارنامه ارسال نمایند . صورت سود و زیان وضعیت مالی و نتیجه عملکرد مالی یک شرکت یا موسسه و یا شخص را نشان می دهد و سود ده یا زیان ده بودن مرودات مالی را بیان می کند .
  • از جمله مدارکی که باید در ارائه اظهارنامه مالیاتی آماده و ارسال شود صورت درآمد شرکت یا فرد است . یعنی شرکت یا صاحبان کسب و کار باید مبلغ درامد خود را از فروش داخلی یا خارجی اعلام نمایند.
  • مودیان باید به همراه اظهارنامه مالیاتی ، گردش حساب مواد اولیه خریداری شده و مواد ساخته یا تولید شده و خدمات دریافت یا ارائه شده را ارائه نمایند .
  • کالایی که توسط شرکت ساخته میشود در انتها یک بهای تمام شده ای خواهد داشت یا کالایی که در نهایت به فروش می رسد هم با در نظر گرفتن کلیه هزینه ها بر اساس بهای تمام شده به خریدار ارائه می گردد . بهای تمام شده این کالاها باید در صورتی تهیه و در اظهارنامه مالیاتی ارائه گردد .
  • شرکت هایی که به صورت پیمانکاری کار می کنند باید صورت قراردادها و درامد خود را بر اساس بهای تمام شده پروژه تحت مسئولیت خود در اظهارنامه ارائه کرده و مدارک آن کامل باشد .
  • صورت سود و زیان انباشه دوره قبل و تعدیلات سنواتی هم باید ارائه گردد . تعدیلات سنواتی سند هایی هستند که در زمان اصلاح سود و زیان انباشته ایجاد میشوند .
  • اشخاص حقوقی و اشخاص حقیقی گروه اول که در بالا شرح ان داده شد باید شماره ثبت دفاتر قانونی و کد رهگیری مربوط به آن را هم در زمان ارائه اظهارنامه مالیاتی ارائه دهند .
  • یکی از مدارک مهمی که در زمان ارائه اظهارنامه باید آماده شود کل مبالغی است که در گذشته به عنوان مالیات پرداخت شده است . این سند در تخفیف ها بسیار موثر است.
  • محلی که کسب و کار در آن جاری می باشد چه به صورت اجاره ای یا ملک شخصی باشد باید اسناد آن ارائه گردد .
  • هر سال میزان فروش کالا و خدماتی که ارائه میشود تغییر می کند این تغییر می تواند مثبت یا منفی باشد. تغییرات فروش نسبت به سال قبل و درصد آن هم باید در اظهارنامه مالیاتی ارائه گردد .

عدم ارسال اظهارنامه مالیاتی چه عواقبی برای مودیان دارد ؟

همانطور که اشاره شد اظهارنامه مالیاتی باید در پایان سال مالیاتی یا چهار ماه بعد از پایان سال مالی مطابق با اساس نامه شرکتها ارسال گردد اگر مودیان در زمان های مقرر شده اقدام به تهیه و تنظیم اظهارنامه ننمایند تا ۳۰ درصد مبلغ مالیات پرداخت نشده مشمول جریمه شده و این جریمه غیر قابل بخشش است .

اشخاص حقیقی و حقوقی باید توجه داشته باشند حتی اگر موسسه یا شرکت انها هیچگونه فعالیت مالی نداشته باید حتما باید اظهارنامه را ارسال کنند و فقدان فعالیت مالی دلیل بر عدم ارسال نبوده و باید در این حالت اظهارنامه مالیاتی خود را به صورت سفید به همراه سایر مدارک ارائه کنند تا مشمول جریمه نگردند .

مودیان خوش حساب مشمول پاداش خوش حسابی میشوند ؟

مودیانی که سه سال پشت سر هم اظهارنامه مالیاتی خود را با تمام اسناد و مدارک و در زمان مقرر ارسال کنند و هیچ گونه ایرادی به اظهارنامه انها وارد نشود می توانند از پنج درصد جایزه خوش حسابی پرداخت مالیات بهره مند شوند که البته برای بسیاری از اشخاص و شرکت ها و بنگاههای اقتصادی می تواند مبلغ قابل توجهی باشد .

آیا پس از تسلیم اظهارنامه مالیاتی امکان اصلاح آن وجود دارد ؟

در صورتیکه مودیان پس از تسلیم اظهارنامه مالیاتی متوجه شوند که ایراداتی در آن وجود دارد و باید حتما اصلاح شوند می توانند تا یکماه بعد از تاریخ تحویل آن اقدام به اصلاح کرده و ایرادات را رفع نمایند برای همین بهتر است مودیان قبل از تاریخ تعیین شده برای تسلیم اظهارنامه مالیاتی کارهای مربوط به آن را انجام داده تا در صورت نیاز به اصلاح وقت کافی برای آن داشته باشند .

دفاتر قانونی در تسلیم اظهارنامه چه نقشی دارند ؟

همه مودیان و مشمولان پرداخت مالیات باید نحوه کار با دفاتر قانونی و تنظیم آنها را بدانند چرا که مالیات این افراد مستقیما از طریق این دفاتر تعیین و محاسبه میشود . مهمترین دفاتر قانونی در فعالیت های مالی و حسابداری دفترکل ، دفتر روزنامه و دفتر دارایی هستند . دفتر روزنامه دفتری است که کلیه عملیات های مالی به ترتیب تاریخ وقوع و مبلغ و طرف معامله و سایر جزییات دیگر در ان ذکر میشود .

دفتر کل خلاصه دفتر روزنامه بوده و مودیان موظف هستند انتهای هر هفته کلیه اطلاعات موجود در دفتر روزنامه را به صورت خلاصه اعم از اطلاعات خرید یا فروش را به دفتر کل منتقل نمایند  و دفتر دارایی هم همانطور که از نامش پیداست دفتری است که صورت کل دارایی های شرکت یا شخص اعم از دارایی های منقول یا غیر منقول در آن ثبت شده و مودیان موظف هستند تا پایان فروردین سال بعد این کار را انجام دهند .

چرا دفاتر قانونی باید پلمب شوند ؟

دفاتر قانونی قبل از هر گونه استفاده و ثبت عملیات مالی باید پلمب گردند . پلمب کردن یعنی این دفاتر باید توسط مامور اداره ثبت ممهور شده و کل صفحات آن شمرده شود و تعداد صفحات در ابتدا و انتهای دفتر ذکر گردد . کل دفتر باید قیطان کشی شده و ابتدا و انتهای آن امضا گردد ضمن آنکه ابتدا و انتهای قیطان هم با مهر وزرات دادگستری ممهور گردیده و منگنه شود .

همه این مقدمات برای این است که به صورت سهوی یا عمدی برگی از دفاتر کنده نشود و یا فاصله معنا داری بین عملیات های مالی و تاریخ های آنها وجود نداشته باشد . دفاتری که قبل از استفاده پلمب نشده باشند غیر قانونی بوده و وجاهتی ندارند و برای تعیین مالیات به آنها استناد نمیشود .

نحوه تحریر دفاتر قانونی باید چگونه باشد ؟

  • دفاتر قانونی باید با خودکار مشکی یا مداد تحریر شود در صورتیکه با مداد نوشته شوند باید در انتها با خودکار مشکی پررنگ گردند .
  • این دفاتر باید فاقد هر گونه خط خوردگی یا پارگی باشند .
  • برای اصلاح به هیچ وجه نباید از تیغ یا لاک استفاده شود .
  • برای نوشتن اعداد در این دفاتر باید از سمت راست این کار آغاز گردد .
  • اگر دفاتر با خودکار مشکی تحریر شد و اشتباهی رخ داد باید روی اشتباه با خودکار قرمز خط کشیده شود و اطلاعات درست با خودکار مشکی بالای آن نوشته شود .
  • جمع اعداد و ارقام باید در این دفاتر در انتها همخوانی داشته و مغایرتی وجود نداشته باشد .

رعایت موارد بالا باعث میشود در زمان بررسی انها توسط بازرسین این دفاتر رد نگردیده و بر اساس انها مالیات تعیین شود .

چه مورادی باعث رد دفاتر قانونی میشود ؟

یکسری اشتباهات در تحریر این دفاتر اگر رخ دهد باعث رد آنها و علی الراس شدن مودیان می گردد برخی از این خطاها شامل موارد ذیل اشت :

  • دفاتر به هر دلیلی از پلمب خارج شوند یا برخی صفحات ان مفقود و کنده شده باشد .
  • رعایت تاریخ در ثبت رویدادهای مالی صورت نگرفته باشد و یا اینکه برخی رویدادهای مالی در این دفاتر ثبت نشده باشد .
  • وجود خط خوردگی یا تراشیدگی با تیغ یا لاک گرفتگی در دفتر باعث رد دفاتر میشود .
  • اشتباهات ناشی از محاسبه ارقام اگر باعث خطا در بستانکاری یا بدهکاری گردد .

تکمیل اظهارنامه مالیاتی و دفاتر مربوط به آن و ارائه و تسلیم به سازمان مربوطه باید در نهایت صحت و دقت انجام شود چرا که هر گونه نقص عمدی یا سهوی در این اسناد می تواند به قیمت جریمه های سنگین برای مودیان تمام گردد .

مودیان می توانند در تهیه و تکمیل اظهارنامه مالیاتی و دفاتر قانونی خود از موسسات خدمات حسابداری مالیاتی استفاده کرده و در این بین شرکت حسابداری محاسبان تلاشگر خبره با سال ها تجربه در این خصوص و با در اختیار داشتن تیمی متبحر می تواند مشاوری امین و مطمئن برای مودیان عزیز باشد .

2 پاسخ ها
  1. سید احمد حسینی
    سید احمد حسینی می گوید:

    با سلام.
    من مدیرعامل یک شرکت کامپیوتری هستم که از سال ۱۳۹۲ فعالیت اقتصادی خود را متوقف کردم و امسال (۱۳۹۷) مجددا شروع به فعالیت کرده ام.
    در خلال سالهای مذکور اظهار نامه مالیاتی تسلیم نکرده ام. آیا مجاز به ادامه فعالیت هستم یا خیر و کد اقتصادی من اعتبار دارد؟ آیا میتوانم برای مراکز دولتی پیش فاکتور و فاکتور صادر کنم؟

    پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

آیا می خواهید به بحث بپیوندید؟
در صورت تمایل از راهنمایی رایگان ما استفاده کنید!!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

19 + چهارده =